Το μυστήριο της φονικής ομίχλης στο Λονδίνο

Το Λονδίνο είναι γνωστό για τον βροχερό καιρό του. Το 1952 η πόλη καλύφθηκε από μια ομίχλη η οποία αποδείχτηκε φονική, χωρίς να ξέρει κανείς τον λόγο, τουλάχιστον μέχρι πρόσφατα.

Για πέντε ημέρες τον Δεκέμβριο του 1952, μια ομίχλη η οποία περιείχε ρύπους κάλυψε όλο το Λονδίνο προκαλώντας αναπνευστικά προβλήματα στους κατοίκους. Αρχικά  οι Λονδρέζοι έδωσαν μικρή σημασία στην ομίχλη μιας και δεν έμοιαζε να διαφέρει από τις συνηθισμένες ομίχλες. Τις επόμενες μέρες όμως οι συνθήκες επιδεινώθηκαν , η ορατότητα μειώθηκε, ο ουρανός έγινε σκοτεινός και οι κάτοικοι δυσκολευόντουσαν να αναπνεύσουν.

Μέχρι να διαλυθεί η ομίχλη στις 9 Δεκεμβρίου, περισσότεροι από 150.000 άνθρωποι είχαν νοσηλευτεί και τουλάχιστον 4.000 άνθρωποι είχαν πεθάνει. Οι ερευνητές εκτιμούν τώρα ότι ο συνολικός αριθμός των ατόμων που πέθαναν ίσως ξεπερνά τα 12.000, ενώ χιλιάδες ήταν και τα ζώα που έχασαν τη ζωή τους.

Παρά θανατηφόρα φύση της,  η ακριβής αιτία για τη δημιουργία αυτής της ομίχλης-δολοφόνου έχει παραμείνει σε μεγάλο βαθμό ένα μυστήριο. Πρόσφατα, μια ομάδα ερευνητών προσπάθησε  να προσδιορίσει τις πιθανές αιτίες που οδήγησαν στην δημιουργία της.

Προκειμένου να ανακαλύψουν τι ήταν αυτό που έκανε την ομίχλη τόσο φονική, μια διεθνής ομάδα επιστημόνων από την Κίνα, τις ΗΠΑ και το Ηνωμένο Βασίλειο αναδημιούργησαν την ομίχλη σε ένα εργαστήριο,  χρησιμοποιώντας  αποτελέσματα από εργαστηριακά πειράματα και ατμοσφαιρικές μετρήσεις από το Πεκίνο και την Σιάν, δύο βαριά μολυσμένες πόλεις στην Κίνα . Τα συμπέρασμα που βγήκε μετά την έρευνα είναι πως το διοξείδιο του αζώτου μετατρέπει το διοξείδιο του θείου σε θανατηφόρο θειικό οξύ.

Ο επικεφαλής της έρευνας Renyi Zhang, ένας ατμοσφαιρικός επιστήμονας του πανεπιστημίου A&M του Τέξας, δήλωσε: «Το θειικό συνέβαλλε  κατά ένα πολύ μεγάλο ποσοστό στη δημιουργία της ομίχλης. Τα σωματίδια του θειικού οξέος σχηματίστηκαν από το διοξείδιο του θείου, το οποίο απελευθερώθηκε από την καύση του άνθρακα για οικιακή χρήση καθώς και από σταθμούς παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας. Το πώς το διοξείδιο του θείου μετατράπηκε σε θειικό οξύ αυτό παραμένει ασαφές».

«Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι αυτή η διαδικασία επιταχύνθηκε μέσω του διοξειδίου του αζώτου, μία άλλη χημική ένωση που παράγεται από κατά την καύση του άνθρακα. Ένα άλλο βασικό στοιχείο κατά τη μετατροπή του διοξειδίου του θείου σε θειικό οξύ αποτελούν τα όξινα σωματίδια που αναστέλλονται κατά τη διάρκεια αυτής της διαδικασίας. Η φυσική ομίχλη που σχηματίστηκε τότε περιείχε μεγάλα σωματίδια και το οξύ που παράχθηκε ήταν αρκετά αραιό. Η εξάτμιση αυτών των σωματιδίων ομίχλης απελευθέρωσε στη συνέχεια όξινα σωματίδια που κάλυψαν ολόκληρο το Λονδίνο».

«Ανάλογα πράγματα συμβαίνουν και στις πιο μολυσμένες πόλεις της Κίνας σήμερα. Ο λόγος που μέχρι σήμερα δεν έχει σημειωθεί στην Κίνα ένα αντίστοιχο περιστατικό σαν αυτό του Λονδίνου οφείλεται καθαρά στην τύχη όσον αφορά στις χημικές ενώσεις που λαμβάνουν χώρα. Ενώ λοιπόν στο Λονδίνο η ομίχλη ήταν πολύ όξινη στην Κίνα ουσιαστικά η σύσταση της ομίχλης είναι ουδέτερη»

Οι κινεζικές αρχές προσπαθούν εδώ και δεκαετίες να αντιμετωπίσουν την ατμοσφαιρική ρύπανση. Είναι χαρακτηριστικό πως 16 από τις 20 πιο μολυσμένες πόλεις στον κόσμο βρίσκονται στην Κίνα.